BI Toets Studieplatform by FY

305+ vragen
12 modules
🎓 BI Toets Voorbereiding 2024-2026

Studieplatform voor BIG-registratie

Volledig interactief studieplatform voor tandartsen die de BI Toets willen afleggen. Inclusief studienotities, samenvatting en uitgebreide oefentoetsen met échte cikmış sorular.

305+MC vragen
4Toetsblokken
80%Slagingsgrens
400+Oefenvragen

📊 Examenstructuur – BI Toets voor 6.0

⚕️
Basisch-Medisch
Ziektenleer (30), Farmacologie (20), Anesthesie (5), Fysiologie (20), Microbiologie (10), Orale Biologie (15)
100 mc
max 20 fout
🦷
Tandheelkunde I
Cariologie (15), Endo (20), Pedo (10), Paro (15), Speeksel (10) + Sociale TH/Ethiek open vragen
70 mc
max 14 fout
🔬
Tandheelkunde II
Kinesiologie (10), Orale Functieleer (35), MZK (25), Orale Pathologie (15), Orthodontie (15)
100 mc
max 20 fout
📡
Radiologie & Wetenschap
Radiologie (20 mc), Statistiek (15 mc), EBM/Methodologie (open vragen)
35 mc
max 7 fout

⚡ Kritieke getallen

80%Slagingsgrens MC
20Max fouten BM (100 mc)
14Max fouten THK I (70 mc)
20Max fouten THK II (100 mc)
7Max fouten R&W (35 mc)
55ptOpen vragen weging
💡 Tip: Voor een voldoende (6.0) dient minimaal 80% van de MC-vragen correct beantwoord te worden. Open vragen tellen voor 50% mee bij Tandheelkunde I en Radiologie & Wetenschap.

📚 Studiemodules

🔴
Parodontologie
DPSI, BOP, classificaties, behandeling
🔵
Endodontologie
Wortelkanaalbehandeling, trauma, pijn
🟡
Cariologie
Caries pathologie, preventie, fluoride
🟢
Pedodontologie
Kindergebitszorg, melkgebit
⚕️
Basis Medisch
Farmacologie, microbiologie, fysiologie
📡
Radiologie
Röntgendiagnostiek, stralingsbescherming
🧠
Kinesiologie / TMD
Kaakgewricht, spierpijn, OSAS
🦷
Functieleer / MZK
Occlusie, implantologie, prothetiek
📊
Statistiek
Sensitiviteit, specificiteit, NNT
📚
Richtlijnen
KIMO, NVvP, KiMo richtlijnen
💬
CNT Gesprek
Communicatie, motiverende gespreksvoering
🚑
Endo Trauma & Pijn
Tandtrauma, acuut pijnmanagement
🔴

Parodontologie

THK I · 15 MC-vragen · Slagingsgrens 80%

🎯 Kernthema's Parodontologie examen
  • DPSI (Dutch Periodontal Screening Index) – scoringsysteem en interpretatie
  • PPS (Parodontaal Peilsonde Score) – klinisch peilsonde gebruik
  • BOP (Bleeding on Probing) – significantie, drempelwaarden
  • Classificatie parodontale aandoeningen 2018 (AAP/EFP)
  • Furcatie-betrokkenheid – Hamp-classificatie
  • Antibioticabeleid – Amoxicilline + Metronidazol protocol
  • ANUG/ANUP – acute necrotiserende ulceratieve gingivitis/parodontitis
  • Systemische aandoeningen en parodontitis (diabetes, roken)
Diagnostiek

DPSI – Dutch Periodontal Screening Index

De DPSI is een screeningsinstrument voor parodontale zorg in Nederland, gebaseerd op de CPI (Community Periodontal Index).

ScoreBevindingActie
0Geen bijzonderheden, geen bloedingGeen behandeling nodig
1Bloeding na sonderen (BOP+)Instructie mondhygiëne
2Subgingivale tandsteen / overhangenVerwijderen tandsteen, instructie
3Pocket 3,5–5,5 mm (zwarte band gedeeltelijk zichtbaar)Subgingivale reiniging, her-evaluatie
4Pocket ≥ 5,5 mm (zwarte band volledig in pocket)Uitgebreide behandeling, evt. paro-specialist
*Furcatie-betrokkenheid, meer dan 7 mm verlies, tandmobiliteitAan score toevoegen, specialistenverwijzing overwegen
Sextanten bij DPSI
  • 6 sextanten: 17-14 | 13-23 | 24-27 | 37-34 | 33-43 | 44-47
  • Per sextant wordt de hoogste score geregistreerd
  • Sextant wordt niet gescoord als er minder dan 2 tanden aanwezig zijn
Classificatie

2018 Classificatie Parodontale Aandoeningen (AAP/EFP)

Gingivale aandoeningen:

  • Plaquegeïnduceerde gingivitis (reversibel, geen botverlies)
  • Niet-plaquegeïnduceerde gingivale aandoeningen (viraal, bacterieel, schimmel, genetisch)

Parodontitis – Stadia en Graden:

StadiumKenmerkErnst
IPocket ≤4 mm, geen furcatie, geen tandverliesLicht
IIPocket 5-6 mm, furcatie klasse I-II, geen tandverlies door paroMatig
IIIPocket ≥7 mm, furcatie klasse III, tandverlies ≤4 elementenErnstig
IVStadium III + kauwfunctieverlies, masticatieproblemenZeer ernstig
GraadProgressieRisicofactoren
ALangzaam (<2mm/5j)Geen roken, normaal glucose
BMatig<10 sig/dag, HbA1c <7%
CSnel (≥2mm/5j)>10 sig/dag, HbA1c ≥7%, biofilm onvoldoende verklaring
Behandeling

Parodontale Behandelfasen

  • Fase 1 – Initieel: Mondhygiëne-instructie, supragin. scaling, eliminatie risicofactoren (roken, diabetes regulatie)
  • Fase 2 – Causaal: Subgingivaal root planing, SRP (Scaling and Root Planing), eventueel adjuvante antibiotica
  • Her-evaluatie: 4-8 weken na Fase 2 (wachten op tissue remodeling)
  • Fase 3 – Correctief: Chirurgie indien residuele pockets ≥6mm na her-evaluatie
  • Fase 4 – Onderhoud (SPT): Supportive Periodontal Therapy, frequentie afhankelijk van risico
⚠️ Her-evaluatie: Altijd 4-8 weken na subgingivale reiniging, VÓÓR beslissing over chirurgie.
Antibiotica

Antibioticabeleid bij Parodontitis

  • Indicatie: Agressieve parodontitis (nu: Stadium III/IV Graad C), jonge patiënten, snelle progressie
  • Protocol NVvP: Amoxicilline 500mg 3x/dag + Metronidazol 500mg 3x/dag, 7 dagen
  • Penicillineallergie: Metronidazol 500mg 3x/dag monotherapie OF Clindamycine 300mg 3x/dag
  • Timing: Systemische AB direct na (of tijdens) de subgingivale reiniging (niet als monotherapie)
  • Lokale AB: Doxycycline gel (Atridox), Metronidazol gel – bij residuele pockets als aanvulling
🚫 AB nooit als vervanging voor mechanische reiniging – altijd gecombineerd!
Acuut

ANUG / ANUP – Acute Necrotiserende Aandoeningen

  • ANUG (Acute Necrotiserende Ulceratieve Gingivitis): alleen gingiva aangedaan, geen botverlies
  • ANUP (Acute Necrotiserende Ulceratieve Parodontitis): ook bot- en attachmentverlies
  • Symptomen: Interdentale necrose (uitgevreten papillen), spontane bloeding, fetor ex ore, pijn, eventueel koorts
  • Predisponerende factoren: Stress, slechte mondhygiëne, roken, immunosuppressie (HIV!), malnutritie
  • Behandeling: Voorzichtige debridement, chloorhexidine 0,12-0,2% spoelen, pijnstilling, eventueel Metronidazol 250mg 3x/dag 7 dagen, rookstop
  • Oppassen: Kies zachtaardige debridement (niet agressief) vanwege pijn en weefselkwetsbaarheid
✅ Klassiek examen-hint: jonge man, stress (student), roker → ANUG. Behandeling = GEEN agressieve reiniging, eerst stabilisatie!
Furcatie

Furcatie-betrokkenheid – Hamp-classificatie

KlasseSondeerbevindingPrognose
I<3 mm horizontaal in furcatieGoed, behandelbaar
II≥3 mm horizontaal, maar niet door-en-doorMatig, chirurgie overwegen
IIIDoor-en-door sondering mogelijkSlecht, extractie overwegen

Furcatie-betrokkenheid wordt bij DPSI als asterisk (*) genoteerd.

⚠️ Molaren bovenkaak: 3 furcaties (mesiobuccaal, distobuccaal, palatinaal). Molaren onderkaak: 2 furcaties (mesiaal, distaal).
Risicofactoren

Systemische Factoren & Parodontitis

  • Roken: Sterkste modificeerbare risicofactor. Vermindert BOP (maskering!), vermindert angiogenese. DPSI-score kan vals laag lijken.
  • Diabetes mellitus: Bi-directionele relatie. Slecht gereguleerde DM (HbA1c >7%) → ernstiger parodontitis. Parodontitis behandeling kan HbA1c verbeteren met 0,4%.
  • Medicamenten: Fenytoïne, ciclosporine, nifedipine → gingivale hyperplasie
  • Zwangerschap: Hormonale veranderingen → zwangerschapsgingivitis (verhoogde respons op plaque), REVERSIBEL na bevalling
  • Osteoporose: Indirect risico via verminderde botdensiteit
  • Stress: Via immunosuppressie en cortisolverhoging

⚡ Snelle herhaling – Parodontologie

ConceptKernpuntStatus
DPSI 0Gezond, geen bloedingOK
DPSI 1Bloeding → mondhygiëne instructieMHI
DPSI 2Tandsteen/overhangen → verwijderenScaling
DPSI 3Pocket 3,5-5,5mm → SRPSRP
DPSI 4Pocket ≥5,5mm → specialistSpecialist
ANUGNecrose papillen, pijn, fetor, GEEN botAcuut
ANUPANUG + botverliesErnstig
AB beleidAmoxicilline 500 + Metronidazol 500, 3x/dag, 7dProtocol
Furcatie II≥3mm, niet door-en-doorMatig
Furcatie IIIDoor-en-door → slechte prognoseSlecht
Her-evaluatie4-8 weken na subgingivale reinigingTiming
Roken & BOPRoken onderdrukt BOP → vals negatief!Let op!
⚠️ Veelgemaakte fout: Roken geeft vals lage BOP – de ernst van parodontitis wordt onderschat bij rokers!
📝 Parodontologie cikmis soru bankası
  • Alle beschikbare Parodontologie çıkmış sets · antwoorden worden willekeurig geschud
🤖 Parodontologie AI Oefensets – 10 sets van 10 vragen
  • AI-gegenereerde vragen op examen-niveau · antwoorden worden willekeurig geschud
🔵

Endodontologie

THK I · 20 MC-vragen · Slagingsgrens 80%

🎯 Kernthema's Endodontologie examen
  • Pulpadiagnose – classificaties (reversibele/irreversibele pulpitis, necrose)
  • Apicale diagnose – symptomatisch/asymptomatisch periapicaal abces, granuloom
  • DETI-score (Dental Emergency Triage Index)
  • Irrigatieprotocol – NaOCl concentratie, EDTA, CHX
  • Obturatie – guttapercha technieken, laterale condensatie
  • Tandtrauma – Andreasen classificatie, replantatie protocol
  • Interne/externe resorptie
  • Endodontisch-parodontale laesies
Diagnostiek

Pulpa- en Apicale Diagnose

DiagnosePijnRadiologieTherapie
Reversibele pulpitisKort, stimulus-afhankelijkNormaalKaviteitsbehandeling, pulpa-capping
Irreversibele pulpitisSpontaan, langdurig (ook 's nachts)Evt. periapicale verbredingWortelkanaalbehandeling (WKB)
PulpanecroseGeen of minimaalPeriapicale radiolucencyWKB
Sympt. apicaal periodontitisPijn bij percussie/bitingPeriapicale verbreding/lucencyWKB of herbehandeling
Asympt. apicaal periodontitisGeen pijnPeriapicale radiolucencyWKB
Acuut apicaal abcesErnstige spontane pijn, zwellingPeriapicale radiolucencyIncisie + drainage, AB, WKB
✅ Percussie-positief + spontane pijn = irreversibele pulpitis of periapicale pathologie → WKB!
DETI

DETI-score – Dental Emergency Triage Index

De DETI-score wordt gebruikt voor triage van tandheelkundige spoedsituaties.

ScoreUrgentieBehandeling binnenVoorbeelden
1Acuut, levensbedreigendDirect/SpoedkamerLudwig's angina, ernstige cellulitis met luchtwegproblemen
2Urgent24 uurAcuut apicaal abces met zwelling, ANUG, alveolitis
3Semi-urgent48-72 uurIrreversibele pulpitis (intense pijn), fractuur kroon
4Niet-urgentWeekGebroken prothese, subacute klachten
⚠️ Ludwig's angina (submandibulaire cellulitis) = DETI 1! Direct ziekenhuisopname voor luchtwegbewaking.
Irrigatie

Irrigatieprotocol WKB

  • NaOCl (Natriumhypochloriet): Gouden standaard irrigans. Werkt antimicrobieel EN lost organisch weefsel op. Concentratie: 0,5–5,25%. In NL standaard 2,5-3%.
  • EDTA (Ethyleendiaminetetraazijnzuur): Chelator voor anorganisch weefsel (smear layer verwijdering). 17% EDTA, spoelen 1 minuut als afsluitirrigation.
  • CHX (Chloorhexidine): 2% CHX als alternatief, breedspectrum antisepticum. NIET combineren met NaOCl (precipitaat!).
  • Volgorde: NaOCl (tijdens instrumentatie) → EDTA (smear layer) → NaOCl (eindafspoelingen)
  • Passieve ultrasonische irrigatie (PUI): Verbetert penetratie irrigans in laterale kanaaltjes
🚫 NaOCl + CHX = bruinzwart precipitaat (parachloraniline)! Nooit combineren zonder spoeling tussenin!
Obturatie

Obturatie – Afdichting Wortelkanaal

  • Guttapercha: Standaard obturatiemedium. Thermisch plastisch, biocompatibel.
  • Laterale condensatie: Klassieke techniek. Masterpoint + accessory points + sealer.
  • Warme verticale condensatie (WVC): Betere aanpassing aan kanaalanatomie, minder lekkage. Obtura/Calamus systeem.
  • Sealer: Noodzakelijk voor dichte afsluiting. ZnO-eugenol, epoxy resin (AH Plus), bioceramic sealers.
  • Werkhoogte: 0,5-1mm van radiografisch apex. Bevestigd met apex-locator + röntgenfoto.
  • Smear layer: Verwijdering met EDTA verbetert sealeradhesie.
Obturatiedoelen
  • Hermetische afsluiting apicaal, lateraal en coronaal
  • Voorkoming herbesmetting van gereinigd kanaal
  • Optimum = tot 0,5-1mm van röntgenapex
Trauma

Tandtrauma – Andreasen Classificatie

TypeOmschrijvingBehandeling
ConcussieGeen verplaatsing, percussie-gevoeligObservatie, zachte kost
SubluxatieAbnormale mobiliteit, geen verplaatsingSpalken 2 weken, controle
ExtrusiePartiële avulsie, tand verlengdRepositie, spalken 2-4 weken
Laterale luxatieLaterale verplaatsing + alveolaire fractuurRepositie, spalken 4 weken
IntrusieTand in alveol gedreven (ergste)Spontane heruitbraak (bij kinderen) of orthodontische/chirurgische repositie
AvulsieTand volledig uit alveolReplantatie zo snel mogelijk!
Replantatie protocol:
1. Oppakken aan kroon (NIET aan wortel aanraken!)
2. Spoelen met fysiologisch zout
3. Replantatie op locatie of bewaren in: melk > fysiologisch zout > speeksel > water
4. Spalken 7-10 dagen (flexibele spalk)
5. Antibiotica: Doxycycline 100mg 2x/dag 7 dagen (vermindert resorptie)
⚠️ Droge bewaartijd >60 min → slechte prognose, PDL-cellen zijn afgestorven. Tand behandelen als ankylosegeval.
Resorptie

Interne en Externe Resorptie

Interne resorptieExterne resorptie
OorsprongVan pulpa binnenuitVan periodontaal ligament buitenaf
RöntgenRonde, symmetrische uitbreiding kanaalAsymmetrisch, onregelmatig
OorzaakChronische pulpitis, traumaTrauma, orthodontie, druk
BehandelingWKB (stopt resorptie)Afhankelijk van type (invasieve cervicale resorptie = MTA)
Perio-Endo

Endodontisch-Parodontale Laesies

TypePrimaire oorzaakBehandeling
Primair endodontischPulpanecrose → drainageweg via paroWKB, goed herstel verwacht
Primair parodontaalParo-destruktie → apicale betrokkenheidParo-behandeling eerst
GecombineerdBeide aandoeningen onafhankelijk aanwezigBeide behandelen, prognose matig
Vitaliteitstest essentieel!
  • Primair endo: pulpatest negatief, smalere sinus tractus van apex
  • Primair paro: pulpatest positief, brede tandvleessonde tractus van margo

⚡ Snelle herhaling – Endodontologie

ConceptKernpuntLet op
Reversibele pulpitisKort, stimulus-afhankelijkWKB niet nodig
Irreversibele pulpitisSpontaan, langdurigWKB noodzakelijk
DETI 1Ludwig's angina – direct OKLevensbedreigend
DETI 2Acuut abces – 24 uurUrgent
NaOCl concentratie0,5–5,25% (NL: 2,5-3%)Standaard irrigans
NaOCl + CHXNOOIT combineren!Precipitaat!
EDTASmear layer verwijdering, chelatorEindirrigatie
Avulsie replantatieAanpakken bij kroon, melk bewaren<60 min droog
Intrusie kindSpontane heruitbraak afwachtenKinderen <12j
Obturatie hoogte0,5-1 mm van röntgenapexWerkhoogte
Interne resorptieKanaal uitbreidend, symmetrischWKB stopt het
📝 Endodontologie cikmis soru bankası
  • Alle beschikbare Endodontologie çıkmış sets · antwoorden worden willekeurig geschud
🤖 Endodontologie AI Oefensets – 10 sets van 10 vragen
  • AI-gegenereerde vragen op examen-niveau · antwoorden worden willekeurig geschud
🟡

Cariologie

THK I · 15 MC-vragen · Slagingsgrens 80%

🎯 Kernthema's Cariologie
  • Caries pathogenese – Keyes-driehoek (bacteriën, substraat, gastheer, tijd)
  • ICDAS-classificatie (International Caries Detection and Assessment System)
  • Fluoride mechanisme, effectiviteit, toxico-therapie
  • Primaire, secundaire en tertiaire preventie
  • Sealants – indicaties bij kinderen
  • Minimally invasive dentistry (MID) – ICON, infiltratie
Pathogenese

Cariespathogenese – Keyes Model

Caries is een multifactorieel infectieuze aandoening. De Keyes-driehoek beschrijft de drie factoren die tegelijk aanwezig moeten zijn:

  • Micro-organismen: S. mutans (initiatief), Lactobacillen (progressie), Actinomyces (wortelcaries)
  • Substraat: Vergistbare koolhydraten (sucrose = meest cariogeen)
  • Gastheer: Tandoppervlak, speekselkwaliteit, immuunrespons
  • Tijd: Frequentie en duur van zuurattack

Kritieke pH: 5,5 voor glazuur, 6,0-6,7 voor dentine (demineralisatie begint bij lagere pH in dentine)

⚠️ Stephan-curve: Na suikerinname daalt plaque-pH snel (<2 min) en herstel duurt 20-30 minuten. Frequentie inname is cruciale risicofactor!
ICDAS

ICDAS Classificatie (Scores 0-6)

ScoreBevindingKlinisch beeldBeleid
0Gezond oppervlakGeen cariesPreventie
1Wit vlekje (droog)Initiële laesie, alleen zichtbaar na drogenRemineralisatie
2Wit/bruin vlekje (nat)Zichtbaar op nat vlakRemineralisatie + monitoring
3Lokale glazuurbreukGeen zichtbaar dentineRemineralisatie of minimale interventie
4Donkere schaduw door dentineDentine zichtbaar door glazuurRestauratieve interventie
5Caviteit met zichtbaar dentineMinder dan helft oppervlak aangetastRestauratie
6Uitgebreide caviteitMeer dan helft aangetastComplexe restauratie
Fluoride

Fluoride – Mechanisme en Toepassingen

  • Mechanisme: Fluorapatiet (FA) vormt resistenter tandoppervlak dan hydroxyapatiet (HA). FA lost minder op bij lage pH (5,5 vs 5,5 HA).
  • Remineralisatie: Fluoride bevordert neerslag van calcium en fosfaat. Effectief bij vroege laesies (ICDAS 1-2).
  • Antibacterieel: Remt enolase-enzym in S. mutans → vermindert zuurproductie.
  • Pre-eruptief effect: Systemisch fluoride (water, tabletten) werkt pre-eruptief op tandkroonvorming.
  • Post-eruptief topicaal: Tandpasta (1000-1500 ppm), lak (22.600 ppm), gel
  • Tandpasta kinderen: <3 jaar: 500 ppm, 3-6 jaar: 1000 ppm, >6 jaar: 1450 ppm
🚫 Fluorose: chronische overmaat systemisch fluoride tijdens tandvorming → witte of bruine vlekken. Cosmetic concern, niet functioneel schadelijk.
ConceptKernpuntStatus
Kritieke pH glazuurpH 5,5Belangrijk!
S. mutansInitiatie cariesBacterie
LactobacillusProgressie cariesBacterie
ICDAS 1-2Remineralisatie mogelijkNiet kaviteit!
ICDAS 5-6Restauratie noodzakelijkInvasief
Tandpasta <3j500 ppm fluorideLaag
Tandpasta >6j1450 ppm fluorideNormaal
FluoridetabletPre-eruptief werkzaamSystemisch
📝 Cariologie cikmis soru bankası
  • Alle beschikbare Cariologie çıkmış sets · antwoorden worden willekeurig geschud
🤖 Cariologie AI Oefensets – 10 sets van 10 vragen
  • AI-gegenereerde vragen op examen-niveau · antwoorden worden willekeurig geschud
🟢

Pedodontologie

THK I · 10 MC-vragen · Slagingsgrens 80%

🎯 Kernthema's Pedodontologie
  • Tanddoorbraak – tijdschema melkgebit en blijvend gebit
  • Molentanden (eerste blijvende molaar) – belang en tijdstip doorbraak
  • Pulpatherapie melkgebit: pulpotomie vs. pulpectomie
  • Ruimtemanagement – ruimtebewaarder na vroegtijdig tandverlies
  • ECC (Early Childhood Caries) – risicofactoren, preventie
  • Trauma bij melktanden – verschil behandeling met blijvend gebit
Doorbraak

Tanddoorbraak – Tijdschema

TandMelkgebitBlijvend gebit
Centrale incisief6-10 mnd (onder), 8-12 mnd (boven)6-8 jaar (onder), 7-9 jaar (boven)
Laterale incisief9-16 mnd7-9 jaar (onder), 8-11 jaar (boven)
Cuspidaat16-23 mnd9-12 jaar
1e premolaar/melkmolaar12-19 mnd (1e), 25-33 mnd (2e)10-12 jaar
1e blijvende molaar6-7 jaar (6-jaars molaar!)
2e molaar11-13 jaar
3e molaar (verstandskies)17-25 jaar
✅ De 6-jaars molaar (1e blijvende molaar) is de EERSTE blijvende tand! Doorbraak rond 6 jaar. Klinisch super belangrijk: sealant preventie indicatie!
Pulpatherapie

Pulpatherapie Melkgebit

ProcedureIndicatieTechniek
Directe pulpacappingKleine mechanische/carieuze blootstelling in vitale pulpaMTA of Ca(OH)₂ op pulpa, restauratie
PulpotomieCarieuze blootstelling kroonpulpa, radiculaire pulpa nog vitaalVerwijdering kroonpulpa, MTA/Formocresol op amputatiestompje
PulpectomieIrreversibele pulpitis of necrose, tand heeft nog fysiologische waardeVolledige kanaalbehandeling, ZnO-eugenol obturatie
⚠️ Formocresol wordt minder gebruikt vanwege toxiciteit. MTA is nu voorkeur bij pulpotomie melkgebit.
ECC

Early Childhood Caries (ECC)

ECC = aanwezigheid van carieuze laesies, geëxtraheerde (door caries) of gevulde tandoppervlakken bij een kind ≤71 maanden oud.

  • Risicofactoren: Flessenmelk/sap 's nachts, langdurig borstvoeding, suikerinname, S. mutans transmissie van moeder, lage SES
  • Patroon: Bovenste snijtanden eerst (contact met fles/borst), ondersnijtanden relatief gespaard
  • Ernstige ECC (S-ECC): <3 jaar: elk teken van gladoppervlaktecaries. 3-5 jaar: ≥4 aangetaste gladde vlakken
  • Preventie: Geen fles 's nachts na 12 maanden, fluoride tandpasta na 1e tand, eerste tandartsbezoek bij 1 jaar
ConceptKernpunt
6-jaars molaarEerste blijvende tand, doorbraak 6-7 jaar
Pulpotomie melkgebitKroonpulpa verwijdering, MTA op amputatiestompje
ECC definitieCaries <71 maanden (≤5 jaar)
ECC patroonBovenste snijtanden eerst
Fluoride <3j500 ppm, rijstkorrelgrootte
Sealant indicatie6-jaars molaar bij hoog-risico kind zodra tand doorgebroken
Avulsie melktandGEEN replantatie (risico op ankylosis + schade blijvende tand)
🚫 Belangrijk: Bij avulsie van een melktand: NOOIT replantatie! Risico op ankylosis en schade aan het onderliggende blijvende tandkiem.
📝 Pedodontologie cikmis soru bankası
  • Alle beschikbare Pedodontologie çıkmış sets · antwoorden worden willekeurig geschud
💧

Speeksel & Orale Biologie

THK I · 10 MC-vragen · Slagingsgrens 80%

🎯 Kernthema's Speeksel & Orale Biologie
  • Speekselklieren – anatomie, secretie types
  • Speekselsamenstelling – functies van componenten
  • Xerostomie – oorzaken, gevolgen, behandeling
  • Sjögren-syndroom – primair vs. secundair
  • Orale microbioom
  • Glazuurmineralisatie en tandvorming
Speekselklieren

Speekselklieren – Anatomie en Functies

KlierType secretieBijdrageInnervatie
Glandula parotisSerous (waterig)~25% volume, meeste amylaseN. IX (glossopharyngeus)
Glandula submandibularisGemengd (serous + muceus)~60-65% volumeN. VII (chorda tympani)
Glandula sublingualisMuceus~7-8% volume, IgA rijkstN. VII (chorda tympani)
Kleine speekselklierenVoornamelijk muceus~8% volume, continuAutonoom

Speekselfuncties:

  • Antimicrobieel: IgA, lysozym, lactoferrine, peroxidases
  • Buffering: bicarbonaat systeem (pH handhaven)
  • Remineralisatie: calcium, fosfaat, statistenproteïnen
  • Spijsvertering: amylase (zetmeel afbraak)
  • Smering/bescherming: mucines
  • Wondgenezing: EGF (Epidermal Growth Factor)
Xerostomie

Xerostomie – Droge Mond

Definitie: Subjectieve klacht van droge mond. Hyposalvatie = objectief verminderde speekselproductie (<0,1 ml/min rustspeeksel, <0,7 ml/min gestimuleerd).

  • Oorzaken medicamenteus: Anticholinergica, antidepressiva (TCA's, SSRI), antihypertensiva, diuretica, antihistaminica (meest voorkomende oorzaak)
  • Oorzaken ziekte: Sjögren-syndroom, diabetes, HIV, depressie
  • Oorzaken iatrogeen: Bestraling hoofd-halsgebied (glandula parotis gevoelig!)
  • Gevolgen: Verhoogd cariesrisico, dysfagie, dysartrie, smaakstoornis, mondinfecties (Candida)
  • Behandeling: Speekselstimulerend (pilocarpine, kauwgom), speekselsubstituten, fluoride preventie, Candida behandeling
⚠️ Sjögren-syndroom primair: droge ogen + droge mond (sicca complex). Secundair: sicca + reumatoïde artritis of andere auto-immuunziekte.
ConceptKernpunt
Grootste speekselklierGlandula parotis (25%, meeste amylase)
Meeste bijdrage volumeGlandula submandibularis (60-65%)
Meeste IgAGlandula sublingualis
Hyposalvatie<0,1 ml/min rust, <0,7 ml/min gestimuleerd
Meest voorkomende xerostomie oorzaakMedicamenten (anticholinergica)
Sjögren primairDroge ogen + droge mond
Sjögren secundairSicca + auto-immuunziekte (bv. RA)
SpeekselbufferBicarbonaat systeem
📝 Speeksel & Orale Biologie cikmis soru bankası
  • Alle beschikbare Speeksel çıkmış sets · antwoorden worden willekeurig geschud
🤝

Sociale Tandheelkunde & Ethiek

THK I · Open vragen (55 punten) · Slagingsgrens 55%

Ethiek

Ethische Principes in de Tandheelkunde

  • Autonomie: Patiënt heeft recht op zelfbeschikking. Informed consent is essentieel voor elke behandeling.
  • Beneficence: Tandarts handelt in het belang van de patiënt (weldoen).
  • Non-maleficence: Geen schade toebrengen. "Primum non nocere".
  • Rechtvaardigheid: Eerlijke verdeling van zorg, geen discriminatie.
  • Vertrouwelijkheid (Privacy): Beroepsgeheim, AVG (GDPR).
⚠️ Informed consent = patiënt begrijpt de informatie, is wilsbekwaam, geeft vrijwillig toestemming. Bij minderjarigen: ouders/voogd toestemming + kind informeren.
BIG

BIG-registratie en Tuchtrecht

  • BIG-register: Wet op de Beroepen in de Individuele Gezondheidszorg. Tandartsen moeten geregistreerd zijn voor beschermd beroepstitel.
  • Herregistratie: Elke 5 jaar, vereist 3.360 uur werkervaring in de afgelopen 5 jaar.
  • Tuchtcollege: Regionaal (Eerste aanleg) en Centraal Tuchtcollege (beroep). Maatregelen: waarschuwing, berisping, geldboete, schorsing, doorhaling.
  • WGBO: Wet Geneeskundige Behandelingsovereenkomst – regelt rechten/plichten patiënt en hulpverlener.
  • Klachtencommissie: Eerste stap bij klacht (informeler dan tuchtcollege).
Preventie

Preventie – Sociaal Tandheelkundige Aspecten

  • Primaire preventie: Voorkomen ziekte (fluoride, sealants, voedingsadvies)
  • Secundaire preventie: Vroege opsporing en behandeling (screening, röntgen)
  • Tertiaire preventie: Beperken gevolgen (prothese na tandverlies)
  • Health Belief Model: Gedragsverandering afhankelijk van gepercipieerde gevoeligheid, ernst, voordelen en barrières
  • Motivational Interviewing (MI): Niet-directieve gespreksvoering. OARS: Open vragen, Affirmatie, Reflectie, Samenvatten
  • Sociaaleconomische ongelijkheid: Lagere SES = hogere cariesprevalentie, minder zorggebruik

📝 Open vragen – Ethiek & Sociale TH

Oefenvraag 1
Een 16-jarige patiënt komt voor een consult zonder zijn ouders. Hij vraagt om een tand te laten trekken. Hoe gaat u hiermee om?
Wat zijn de wettelijke verplichtingen m.b.t. toestemming?
16-jarigen hebben zelfstandig toestemmingsrecht (WGBO art. 7:447). Geen oudertoestemming nodig, tenzij de beslissing ingrijpend is of niet in het belang van de minderjarige is. De tandarts moet beoordelen of de patiënt wilsbekwaam is en voldoende geïnformeerd toestemming kan geven.
Oefenvraag 2
U ontdekt tijdens behandeling dat uw patiënt vermoedelijk slachtoffer is van huiselijk geweld. Wat zijn uw verplichtingen?
Meldcode en beroepsgeheim
Tandartsen zijn verplicht de Meldcode Huiselijk Geweld te gebruiken. Stappen: signaleren → collegiale consultatie (KNMT) → contact met patiënt → overleg Veilig Thuis (advies) → melden indien nodig. Beroepsgeheim kan doorbroken worden bij ernstige gevaar voor leven. Melden bij Veilig Thuis is geen verplichting maar mede afhankelijk van weging van belangen.
🧠

Kinesiologie / TMD / OSAS

THK II · 10 MC-vragen · Slagingsgrens 80%

🎯 Kernthema's Kinesiologie / TMD
  • Kaakgewricht (TMJ) anatomie – condylus, discus, bilaminaire zone
  • Kaakbewegingen – opening, protrusie, laterotrusion (Bennett beweging)
  • CMD (Craniomandibulaire Dysfunctie) – diagnostiek en behandeling
  • Bruxisme – bruxisme slaap vs. wakker, epidemiologie
  • OSAS (Obstructief Slaapapneu Syndroom) – mandibulaire repositie apparaat
  • Trigeminale neuralgieën en aangezichtspijnen
Anatomie

TMJ Anatomie en Bewegingen

Componenten TMJ:

  • Condylus mandibulae: Convex, bedekt met fibreuze kraakbeen (niet hyaliene kraakbeen!)
  • Discus articularis: Fibrocartilagineuse schijf, verdeelt gewrichtsholte in bovenste (translatie) en onderste (rotatie) kompartiment
  • Fossa mandibularis + tuberculum articulare: Ontvangst condylus
  • Ligamenten: Lig. temporomandibulare (lateraal), Lig. sphenomandibulare, Lig. stylomandibulare
  • Bilaminaire zone: Posterior aan discus, rijkelijk gevasculariseerd en geïnnerveerd
BewegingGewrichtSpieren
MondopeningRotatiegewricht (onderste) + translatie (bovenste)M. pterygoideus lateralis (inf. kop), suprahyoidale mm.
SluitingOmgekeerdM. masseter, M. temporalis, M. pterygoideus medialis
ProtrusieBilateraal translatieM. pterygoideus lateralis (sup. kop)
LaterotrusionIpsilateraal rotatie, contralateraal translatieM. pterygoideus lat. (contralateraal)
CMD

Craniomandibulaire Dysfunctie (CMD)

CMD is een overkoepelende term voor aandoeningen van de kauwspieren en TMJ.

  • DC/TMD classificatie (Diagnostic Criteria for TMD): Gestandaardiseerd diagnostisch protocol
  • As I – Somatische diagnoses: Myalgie, artralgie, discusverplaatsing (met/zonder repositie), degeneratieve gewrichtsaandoening
  • As II – Psychosociale factoren: Pijn gerelateerd aan functionele beperkingen, psychologische status
DiagnoseSymptomenBehandeling
Discusverplaatsing met repositieKlik bij opening en sluiting (reciproke klik)Stabilisatiespalk, fysiotherapie
Discusverplaatsing zonder repositieBeperkte mondopening, pijn, geen klikSpalk, mobilisatie
MyalgieKauwspierpijn, palpatiepijnOntspanning, fysiotherapie, farmacologisch
ArtralgieGewrichtspijn bij bewegingNSAID, rust, spalk
✅ Stabilisatiespalk = eerste keus bij CMD. Dekt alle tanden, mist occlusale interferenties, geeft musculaire ontspanning.
Bruxisme

Bruxisme – Slaap en Wakker

  • Slaapbruxisme: Tijdens NREM-slaap, ritmische masticatoire spieractiviteit. Prevalentie: 8-15% populatie.
  • Waakbruxisme: Overdag, vaak onbewust, stress-gerelateerd. Meer tanden-op-tanden contact dan slaap (minder slijpen).
  • Gevolgen: Attritie (glazuurverlies), hypertrofie masseter, hoofdpijn, TMJ-pijn, breuk restauraties/protheses
  • Diagnose: Anamnese, klinisch onderzoek (facettensleet), polysomnografie (goudstandaard slaapbruxisme)
  • Behandeling: Occlusale spalk (bescherming, niet stoppen), biofeedback, cognitieve gedragstherapie, botulinetoxine (masseter)
⚠️ Spalk STOPT bruxisme NIET, maar beschermt tanden en gewrichten tegen de gevolgen!
OSAS

OSAS – Obstructief Slaapapneu Syndroom

  • Definitie: AHI ≥5 apneus/hypopneus per uur slaap + symptomen (snurken, excessive daytime sleepiness). Ernst: licht 5-15, matig 15-30, ernstig >30/uur.
  • Diagnose: Polysomnografie (PSG) = goudstandaard. Thuis: actegrafie (screening).
  • CPAP: Goudstandaard behandeling. Continu positieve luchtwegdruk.
  • MRA (Mandibulaire Repositie Apparaat): Tandheelkundige behandeling bij mild-matig OSAS of CPAP-intolerantie. Protrudeert mandibula 50-70% van maximale protrusie. Bijwerkingen: speekselvloed, temporaire kaakpijn, occlusiewijzigingen (na langdurig gebruik).
  • Indicatie MRA: Licht-matig OSAS (AHI 5-30), eenvoudig snurken, CPAP-onverdraagzaamheid
MRA – Tandarts verantwoordelijkheid
  • Eerst verwijzing naar slaapspecialist voor diagnose (PSG)
  • Tandartsrol: vervaardiging en follow-up MRA
  • Jaarlijkse controle occlusie en TMJ
ConceptKernpunt
TMJ kraakbeenFibreus kraakbeen (NIET hyalien!)
Discus articularisVerdeelt in rotatie (onder) + translatie (boven) compartiment
Reciproke klikDiscusverplaatsing MET repositie
StabilisatiespalkEerste keus CMD, beschermt, stopt bruxisme NIET
OSAS diagnoseAHI ≥5 + symptomen, PSG goudstandaard
OSAS behandelingCPAP = goudstandaard. MRA bij mild-matig of CPAP intolerantie
MRA protrusie50-70% maximale protrusie
Bruxisme spalkBeschermt, stopt bruxisme NIET
📝 Kinesiologie / TMD cikmis soru bankası
  • Alle beschikbare Kinesiologie çıkmış sets · antwoorden worden willekeurig geschud
🦷

Orale Functieleer & Mondziekten-Kaakchirurgie

THK II · 35 + 25 = 60 MC-vragen · Slagingsgrens 80%

🎯 Kernthema's Orale Functieleer & MZK
  • Orale Functieleer (35 mc): Occlusie, prothetiek, implantologie, frame prothetiek
  • MZK (25 mc): Extractietechniek, abscessen, schisis, implantaten, MKA-chirurgie
  • Implantologie – indicaties, contraïndicaties, osseoïntegratie
  • Extractie – forcepstechnieken, complicaties (alveolitis, droge alveole)
  • Abscessen – lokalisatie, drainage, AB beleid
  • Schisis – classificatie, behandeling, timing
Occlusie

Occlusie – Concepten en Klassen

Angle KlasseRelatie 1e molaarKlinisch beeld
Klasse IMesio-buccale cusp boven in sulcus 1e onderkaaksmolaarNormaalbeet
Klasse II div 1Bovenkaaksmolaar mesiovoerenRetrognath onderkaak, proclinerende boventanden (vergroot overjet)
Klasse II div 2Bovenkaaksmolaar mesiovoerenRetrognath onderkaak, inclinerende boventanden (vergroot overbite)
Klasse IIIBovenkaaksmolaar distovoerenPrognath onderkaak, kruis/omgekeerde beet voortanden

Occlusieconcepten:

  • Centrale relatie (CR): Condylus in meest anterieur-superieure positie in fossa. Reproduceerbaar, therapeutisch startpunt.
  • Maximale intercuspidatie (MIP): Maximaal tandencontact. Kan afwijken van CR (glide).
  • Laterale geleiding: Cuspidaatgeleiding (canine guidance) OF groepsfunctie
  • Protrusiefgeleiding: Voortanden (incisief geleiding)
Implantologie

Implantologie – Osseoïntegratie en Protocol

  • Osseoïntegratie: Direct functioneel en structureel contact tussen levend bot en implantaatoppervlak (Brånemark definitie)
  • Genezing: 3-4 maanden onderkaak, 4-6 maanden bovenkaak (conventioneel protocol)
  • Indicaties: Geïsoleerd tandverlies, partiële/totale edentaatloze patiënt
  • Absolute contraïndicaties: Recent doorgemaakt myocardinfarct (<6 maanden), ernstige osteoporose met bisfosfonaten IV (MRONJ-risico), actieve maligniteit in bestraald gebied
  • Relatieve contraïndicaties: Roken (succes ↓), diabetes (slecht gereguleerd, HbA1c >8%), osteoporose (oraal bisfosfonaat)
  • MRONJ: Medicatie-gerelateerde Osteonecrose Kaak. Risico bij IV bisfosfonaten (oncologie). Tandextractie en implantaten vermijden of medicatie-vrij interval.
⚠️ Orale bisfosfonaten (osteoporose) = relatieve contraindicatie. IV bisfosfonaten (oncologie) = absolute contraindicatie voor invasieve MKA-ingrepen!
Abscessen

Tandheelkundige Abscessen – Lokalisatie en Behandeling

TypeLokalisatieDrainagewegBehandeling
Periapicaal abcesPeriapicaalKanaal of fistelWKB/extractie + incisie drainage
Parodontaal abcesParodontale pocketVia sulcusDrainage via pocket, debridement
Pericoroniaire abcesRond deels doorgebroken verstandskiesOperculumgebiedSpoelen, AB, verwijdering verstandskies
Sublinguaal abcesVloer mondholteIncisie intraoraalHospitalisatie! Luchtwegrisico
Submandibulaire abcesOnder mandibulaExtraorale incisieOK, hospitalisatie
🚫 Ludwig's angina = bilateraal submandibulaire + submentale + sublinguaal cel. DETI 1 – direct ziekenhuis, luchtwegbewaking!

AB beleid abscessen:

  • Zonder systemische tekenen: Drainage zonder AB
  • Met koorts/malaise/cellulitis: Amoxicilline 500mg 3x/dag of Metronidazol 500mg 3x/dag (bij penallergie)
  • Ernstige infectie: Amoxicilline/clavulaanzuur of hospitalisatie IV AB
Schisis

Schisis – Classificatie en Behandeling

TypeBetrokken structuren
Schisis lip (CL)Lip alleen
Schisis lip + alveolus (CLA)Lip + tandvleesrug
Schisis lip + alveolus + palatum (CLAP)Volledige schisis
Schisis palatum (CP)Alleen verhemelte (lip intact)
Geïsoleerde gehemelteschisisSubmuqueuze/uvula bifida

Behandelingstijdlijn:

  • Geboorte-3 mnd: Pre-chirurgische orthopedische behandeling (nazobifida strips, NAM)
  • 3-6 mnd: Lipsluiting (cheiloplastiek)
  • 9-18 mnd: Palatumsluiting (palatoplastiek)
  • 7-10 jaar: Alveolaire botplastiek (voor doorbraak hoektand)
  • Later: Neus/lipseptiekloos, orthognatische chirurgie, implantaten
Extractie

Extractietechniek en Complicaties

Extractiebewegingen:

  • Eénwortelige elementen: Rotatie + tractie
  • Meerwortelige elementen: Luxatie + wigbewegingen (GEEN rotatie)
  • Forcepstechniek: Dilatatie alveolaire wand + PDL-ruptuur

Complicaties:

ComplicatieTimingBehandeling
BloedingDirect/postoperatiefCompressie, hechtingen, lokaal hemostase
Alveolitis sicca (droge alveole)2-5 dagen postoperatiefIoodoform-gaas (Alvogyl), analgesie, NIET spoelen!
Fractura radicisTijdens extractieRetrievaltechniek, root canal treatment, of laten
Mandibulaire paraesthesiePostoperatiefMeestal spontaan herstel 3-6 maanden
Verslikking/aspiratie tandTijdens extractieRöntgen thorax, bronchoscopie
⚠️ Alveolitis sicca: GEEN warme vloeistoffen, GEEN spoelen (stoot bloedstolsel weg). Alvogyl gaas = eerste keus behandeling.
ConceptKernpunt
Angle Klasse INormaaloclusie, mesiobuccale cusp in sulcus 1e molaar OK
Angle Klasse IIIPrognathie onderkaak, crossbite voortanden
Osseoïntegratie3-4 mnd OK, 4-6 mnd BK
Bisfosfonaten IVMRONJ-risico → absolute contraindicatie implantaten
Ludwig's anginaBilateraal celluitis, DETI 1, luchtwegrisico
Schisis lip sluiting3-6 maanden
Schisis palatum sluiting9-18 maanden
Alveolaire botplastiek7-10 jaar (voor hoektanddoorbraak)
Alveolitis sicca2-5 dagen na extractie, Alvogyl gaas
Droge alveoleGEEN warme dranken, GEEN spoelen
📝 Orale Functieleer / MZK cikmis soru bankası
  • Alle beschikbare Functieleer çıkmış sets · antwoorden worden willekeurig geschud
🔬

Orale Pathologie

THK II · 15 MC-vragen · Slagingsgrens 80%

🎯 Kernthema's Orale Pathologie
  • Premaligne laesies – leukoplakieën, erythroplakieën, OLP
  • Orale tumoren – SCC (Spinocellulair carcinoom), risicofactoren
  • Cystes kaak – odontogene en niet-odontogene cystes
  • Mucocele en ranula
  • Afteuse ulcera – minor, major, herpetiform
  • Orale manifestaties van systemische ziekten
Premaligne

Premaligne Laesies Mondholte

LaesieBeschrijvingMaligne risicoActie
LeukoplakieënWitte plak, niet wegveegbaar1-17% (homogeen laag, niet-homogeen hoog)Biopt, elimineer risicofactoren
ErythroplakieënRode fluweelachtige plak40-50%! (hoogste maligne risico)Biopt URGENT
Orale lichen planus (OLP)Wickham-striae, wit netvormig patroon0,5-2% (erosieve vorm hoger)Monitoring, biopt bij verandering
Submuceuze fibroseBetelnoot-gerelateerd, fibrotisch verhemelte7-13%Stoppen betelnoot, biopt
🚫 Erythroplakieën hebben het HOOGSTE maligne potentieel (40-50%)! Altijd biopt!
Cystes

Kaakcystes – Classificatie

CysteOorsprongRöntgen
Radiculaire cystePulpanecrose → periapicaal granuloom → cystePeriapicaal radiolucent, cortex begrenzing
Dentigerale cysteRond kroon van niet-doorgebroken tand (folliculaire cyste)Radiolucent rond kroon
Keratocyste (OKC)Odontogene keratocyste – hoge recidiefkansMultiloculair, langs mandibula
Nasopalatinale cysteDuctus nasopalatinus restanten, anterieur maxillaHartvormige lucency anterieur maxilla
⚠️ OKC (Keratocyste) heeft de HOOGSTE recidiefkans! Extra follow-up noodzakelijk. Kan onderdeel zijn van nevoid basaalcelcarcinoom syndroom (Gorlin).
Afteuse ulcera

Recidiverende Afteuse Ulcera (RAU)

TypeGrootteAantalGenezing
Minor (Mikulicz)<10mm1-57-14 dagen, geen litteken
Major (Sutton)>10mm1-3>6 weken, LITTEKEN!
Herpetiform1-2mm10-100 kleine ulcera7-14 dagen, kunnen conflueren

Behandeling: Triamcinolon-acetonidzuur mondpasta, chloorhexidine spoeling, analgesie. Bij ernstige/frequente recidieven: systemische corticosteroïden, colchicine, thalidomide (ernstig).

ConceptKernpunt
ErythroplakieënHoogste maligne risico (40-50%), urgent biopt!
Leukoplakieën homogeenLaag maligne risico (1%)
OLP (lichen planus)Wickham-striae, monitoring
Radiculaire cystePulpanecrose oorzaak, WKB cureert
Dentigerale cysteRond niet-doorgebroken tand
OKCHoogste recidiefkans, Gorlin-syndroom
Afteus ulcus major>10mm, >6 weken, litteken
Ludwig's anginaBilateraal submandibulaire cellulitis, levensgevaarlijk
📝 Orale Pathologie cikmis soru bankası
  • Alle beschikbare Orale Pathologie çıkmış sets · antwoorden worden willekeurig geschud
📐

Orthodontie

THK II · 15 MC-vragen · Slagingsgrens 80%

🎯 Kernthema's Orthodontie
  • Angle-classificatie en skelettale klassen
  • Tandstandafwijkingen – overbite, overjet, crossbite, open beet
  • Ruimteproblemen – ruimtetekort berekening
  • Interceptieve orthodontie – timing behandeling
  • Orthodontische krachten – botremodellering
  • Retentie na behandeling
Afwijkingen

Tandstandafwijkingen – Definities

TermDefinitieNormaalwaarde
Overjet (horizontale overbite)Horizontale afstand boven- en onderincisieven2-4 mm
Overbite (verticale overbite)Verticale overlap boven- op ondersnijtanden1-3 mm (1/3 overlapping)
Open beetGeen verticale overlap, gap anterioraalAbnormaal (0 mm)
Crossbite (kruisbeet)Boventanden staan binnenkant ondertandenAbnormaal
Scissorsbeet (schaarsbeet)Boventanden volledig buiten ondertandenAbnormaal
DiastemaRuimte tussen tanden (meest centraal)>0,5 mm = klinisch significant
Krachten

Orthodontische Krachten en Botremodellering

  • Drukzijde: Botafbraak (osteoklastenactiviteit) → tand beweegt naar drukzijde
  • Trekzijde: Botaanmaak (osteoblastenactiviteit) → PDL-rek stimuleert botvorming
  • Optimale kracht: Lichte krachten (25-75 g voor incisieven) → optimale remodellering. Zware krachten → pijn, hialinisatie PDL, vertraging
  • Wortelresorptie: Risico bij orthodontie, met name langdurige krachten en apexnabije krachten. Monitoring met röntgen.
  • Retentie: Na actieve behandeling essentieel! Tanden neigen terug te bewegen. Vaste retainer (lingaalbaar) of removable retainer.
ConceptKernpunt
Overjet normaal2-4 mm
Overbite normaal1-3 mm (1/3 overlap)
CrossbiteBoven tanden staan aan binnenzijde ondertanden
Drukzijde orthodontieBotafbraak → tand beweegt daarheen
Trekzijde orthodontieBotaanmaak (osteoblasten)
Optimale kracht incisief25-75 gram
RetentieAltijd nodig na behandeling
📝 Orthodontie cikmis soru bankası
  • Alle beschikbare Orthodontie çıkmış sets · antwoorden worden willekeurig geschud
⚕️

Basisch-Medisch

100 MC-vragen · Max 20 fout · Slagingsgrens 80%

🎯 Verdeling 100 MC-vragen Basisch-Medisch
  • Ziektenleer (30 mc) – cardiovasculair, respiratoir, endocrien, immunologie
  • Farmacologie (20 mc) – analgetica, antibiotica, anesthesie, wisselwerkingen
  • Anesthesie (5 mc) – lokaalanesthesie technieken en farmacologie
  • Fysiologie (20 mc) – cardiovasculair, zenuwstelsel, pijn
  • Microbiologie (10 mc) – bacteriën, virussen, sterilisatie, infectiepreventie
Farmacologie

Analgetica en Pijnmanagement

GeneesmiddelKlasseWerkingsmechanismeMax dosis/dag
ParacetamolNiet-opioidCentraal (COX-3?), perifeer antipyretisch4g (1g per 6u)
IbuprofenNSAIDCOX-1 + COX-2 remming1200-2400mg
NaproxenNSAIDCOX-1 + COX-2 remming, langer werkend1000mg
DiclofenacNSAIDCOX-2 selectiever150mg
CodeineOpioid (zwak)Mu-opioid receptor240mg
TramadolOpioid (zwak) + SNRIMu-opioid + noradrenaline/serotonine400mg
⚠️ NSAID's gecontraïndiceerd bij: maagulcus, nierfunctiestoornissen, zwangerschap 3e trimester, astma (aspirin-intolerantie), bloedstollingsstoornissen, anticoagulantia!
Anesthesie

Lokaalanesthesie in de Tandheelkunde

StofAmide/EsterWerkingMax dosis (zonder vasoconstrictor)
Lidocaïne 2%AmideSnel, 1-2 uur300mg (4,3 mg/kg)
Articaïne 4%AmideSnel, uitstekende weefselverspreiding500mg (7mg/kg)
Mepivacaïne 3%AmideZonder vasoconstrictor beschikbaar400mg
PrilocaïneAmideMethemoglobinemie bij hoge dosis!400mg
Bupivacaïne 0,5%AmideLang werkend (4-8 uur), postoperatieve pijn150mg

Vasoconstrictors:

  • Adrenaline (epinefrine): 1:100.000 of 1:200.000. Verlengd anesthesie, vermindert bloeding.
  • Felypressine: Alternatief bij hartpatiënten (minder cardiale bijwerkingen)
  • Max adrenaline: 0,2 mg per sessie (hartpatiënt max 0,04 mg)
🚫 Articaïne NIET gebruiken voor blokkade N. lingualis of N. alveolaris inferior → verhoogd risico paresthesie (t.o.v. lidocaïne)!
Antibiotica

Antibiotica in de Tandheelkunde

AntibioticumWerkingsspectrumIndicatie tandheelkunde
AmoxicillineBreed spectrum, gram+/gram-Orofaciale infecties, profylaxe endocarditis
Amoxicilline/ClavulaanzuurBreed + bètalactamase-resistente bacteriënErnstige odontogene infecties
MetronidazolAnaerobenANUG, paro AB, gecombineerd met amoxicilline
ClindamycineGram+ (inclusief anaeroben)Penallergie alternatief, orofaciale infecties
DoxycyclineTetracycline, breed spectrumParo (lokaal), avulsie, Lyme
⚠️ Clindamycine → verhoogd risico Clostridioides difficile colitis. Niet standaard eerste keus!

Endocarditis profylaxe: Amoxicilline 2g oraal 30-60 min voor ingreep (of Clindamycine 600mg bij penallergie). Indicatie: Hoog-risico hartafwijking (kunstklep, eerder doorgemaakte endocarditis, congenitale hartafwijking).

Ziektenleer

Cardiovasculaire Aandoeningen voor Tandartsen

AandoeningRelevantie tandheelkundeActie
HypertensieAdrenaline voorzichtig (<0,04mg bij gecontroleerd); geen elektieve zorg bij RR>180/110Meten voor behandeling
Angina pectorisStress vermijden, korte afspraken, nitroglycerine aanwezigHorizontale stoel riskant
Recent MI (<6m)Geen elektieve tandheelkunde!Uitstellen tot 6 maanden
Antistolling (Warfarine)INR meten voor invasieve ingrepen. INR ≤3,5 = tanden trekken OK met lokale hemostaseINR check
DOAC (apixaban, rivaroxaban)Laatste dosis overslaan voor invasief ingreep, overleg cardioloogProtocol volgen
DiabetesHogere infectierisico, verminderde genezing, periodontitis relatieHbA1c kennen
Microbiologie

Infectiepreventie en Sterilisatie

MethodeToepassingEffectief tegen
Autoclaaf (121°C/20min of 134°C/4min)Instrumenten met warmteresistentieAlle micro-organismen incl. sporen
Droge hitte (160°C/2u)Poeder, oliën (geen stoom)Sporen, bakteriën, virussen
Glutaaraldehyde 2%Hittegevoelige instrumentenBacteriën, virussen, schimmels (langdurig ook sporen)
ChloorhexidineHuid, mondspoelingGram+ bacteriën, schimmels (GEEN sporen)
Ethylenoxide (ETO)Kunststof, elektronicaAlle micro-organismen incl. sporen
Prion-inactivatie
  • Prionen zijn NIET gevoelig voor normale sterilisatie
  • NaOH 1M + autoclaaf 134°C = meest effectieve methode
  • Instrument van mogelijke CJD-patiënt → vernietigen

⚡ Snelle herhaling – Basisch-Medisch

ConceptKernpuntLet op
Paracetamol max dosis4g/dag (1g per 6 uur)Geen effect bij lever
NSAID contraïndicatiesMaagulcus, nier, zwangerschap T3, astmaBloedingsrisico
Lidocaïne max300mg zonder adrenalineAmide
Articaïne N. alv. inf.Verhoogd paresthesie risico!Voorzichtig!
Adrenaline max cardiac0,04 mg per sessieHartpatiënt
Endocarditis profylaxeAmoxicilline 2g 30-60 min voor ingreepHoog-risico hart
INR grens extractie≤3,5 (geen stop anticoagulantia)Lokale hemostase
Autoclaaf temperatuur121°C/20min of 134°C/4minGoudstandaard
Prion inactivatieNaOH 1M + autoclaafUniek!
Recent MIGeen elektief voor 6 maandenUitstellen!
📝 Basisch-Medisch cikmis soru bankası
  • Alle beschikbare Basisch-Medisch çıkmış sets · antwoorden worden willekeurig geschud
🤖 Basisch-Medisch AI Oefensets – 10 sets van 10 vragen
  • AI-gegenereerde vragen op examen-niveau · antwoorden worden willekeurig geschud
📡

Radiologie

Radiologie & Wetenschap · 20 MC-vragen · Slagingsgrens 80%

🎯 Kernthema's Radiologie
  • Röntgenproductie – eigenschappen van röntgenstraling
  • Beeldvorming – periapicale, bitewing, panorama, CBCT
  • Stralingsbescherming – ALARA-principe, beschermingsmiddelen
  • Dosimetrie – eenheden (Gy, Sv, mSv)
  • Radiologische diagnostiek tandheelkundige aandoeningen
  • Kwaliteitscriteria röntgenfoto's
Straling

Röntgenstraling – Productie en Eigenschappen

  • Productie: Elektronen worden versneld naar wolframanode → bremsstrahlung + karakteristieke straling
  • Eigenschappen: Elektromagnetische golf, reist met lichtsnelheid, geen massa/lading, ioniserend
  • kV (kilovolt): Bepaalt kwaliteit (doordringvermogen) van de straling. Hoger kV → meer contrast reductie (grijzer beeld), meer doordringvermogen
  • mA (milliampère): Bepaalt kwantiteit (intensiteit). Hoger mA → meer fotonen → hogere dosis
  • Belichting (s): Duur van röntgenpulsatie. Minder mAs → lagere dosis
Inversekwadraatswet
  • Intensiteit straling neemt af met het kwadraat van de afstand
  • I₁/I₂ = d₂²/d₁² → dubbele afstand = ¼ intensiteit
  • Tandarts moet minstens 1,5-2m van bron staan (of achter muur)
Dosimetrie

Stralingsdosimetrie – Eenheden

EenheidGrootheidDefinitie
Gray (Gy)Geabsorbeerde dosis1 Gy = 1 J/kg weefsel
Sievert (Sv)Effectieve dosisGy × weegfactor straling × weegfactor weefsel
Becquerel (Bq)Radioactiviteit1 verval per seconde
mSvEffectieve dosis (praktijk)1/1000 Sv

Referentiedoses tandheelkunde:

OpnameEffectieve dosis
Periapicale foto (digitaal)~1-8 µSv
Bitewing (digitaal)~1-5 µSv
Panoramafoto~15-25 µSv
CBCT (klein FOV)~30-50 µSv
CBCT (groot FOV)~100-300 µSv
Achtergrondstraling NL/jaar~2000 µSv (2 mSv)
ALARA

ALARA-principe en Stralingsbescherming

ALARA = As Low As Reasonably Achievable

  • Rechtvaardiging: Alleen röntgenfoto maken als klinisch voordeel opweegt tegen stralingsrisico
  • Optimalisatie: Gebruik van loodschort, schildklierbeschermer, collimatie, digitale receptoren, correcte instellingen
  • Dosislimieten: Beroepsmatig max 20 mSv/jaar (gemiddeld 5 jaar), publiek max 1 mSv/jaar
  • Zwangerschap: Bij zwangere patiënt: strikt ALARA. Loodschort ALTIJD. Indien medisch noodzakelijk: röntgen niet gecontraïndiceerd.
  • Kinderen: Hogere stralingsgevoeligheid, sneller delende cellen → extra voorzichtigheid, lagere mAs
✅ Loodschort bij zwangere patiënt verplicht! Verwijzen voor CBCT bij zwangerschap tenzij strikt noodzakelijk.
Diagnostiek

Radiologische Diagnostiek Aandoeningen

AandoeningRadiologisch beeld
Caries (approxmaal)Radiolucente schaduw onder glazuuroppervlak bitewing
Periapicale granuloomPeriapicale radiolucency, ronde begrenzing
Radiculaire cysteGrotere periapicale radiolucency, corticale begrenzing
Parodontaal botverliesHorizontaal of verticaal verlies alveolaire kam
Condenserende osteïtisPeriapicale radiopaciteit (reactief bot)
HypercementoseBolvormige verdikking apex, PDL-ruimte aanwezig
AnkylosisVerdwijnen PDL-ruimte, tand gefuseerd aan bot
ConceptKernpunt
kV effectHogere kV = meer doordringvermogen, minder contrast
mA effectHogere mA = meer fotonen, hogere dosis
InversekwadraatswetDubbele afstand = ¼ intensiteit
Periapicale foto dosis~1-8 µSv (digitaal)
Panoramafoto dosis~15-25 µSv
CBCT groot FOV~100-300 µSv
Achtergrondstraling NL~2 mSv/jaar
ALARAAs Low As Reasonably Achievable
Beroepsmatig max20 mSv/jaar
Zwangere patiëntLoodschort altijd, röntgen niet absoluut gecontraïndiceerd
📝 Radiologie cikmis soru bankası
  • Alle beschikbare Radiologie çıkmış sets · antwoorden worden willekeurig geschud
📊

Statistiek

Radiologie & Wetenschap · 15 MC-vragen · Slagingsgrens 80%

🎯 Kernthema's Statistiek – BI Toets
  • Sensitiviteit en specificiteit – 2x2 tabel
  • Voorspellende waarden (PPV, NPV)
  • Likelihood ratio's (LR+, LR-)
  • NNT (Number Needed to Treat), NNH (Number Needed to Harm)
  • ARR (Absolute Risicoreductie), RRR (Relatieve Risicoreductie)
  • Screeningstest criteria (Wilson-Jungner)
2x2 Tabel

2x2 Tabel – Sensitiviteit en Specificiteit

Ziekte +Ziekte -
Test +TP (echte positieven)FP (vals positieven)
Test -FN (vals negatieven)TN (echte negatieven)
MaatFormuleInterpretatie
SensitiviteitTP / (TP + FN)% werkelijk zieken die test+ zijn. Hoog → weinig FN. "SnNout"
SpecificiteitTN / (TN + FP)% werkelijk gezonden die test- zijn. Hoog → weinig FP. "SpPin"
PPVTP / (TP + FP)% test-positieven die echt ziek zijn. Afhankelijk van prevalentie!
NPVTN / (TN + FN)% test-negatieven die echt gezond zijn
LR+Sensitiviteit / (1-Specificiteit)>10 = zeer sterk bewijs ziekte aanwezig
LR-(1-Sensitiviteit) / Specificiteit<0,1 = sterk bewijs ziekte afwezig
✅ Ezelsbruggetje: SnNout = hoge Sensitiviteit, negatieve test → sluit ziekte UIT. SpPin = hoge Specificiteit, positieve test → bevestigt ziekte.
NNT/ARR

NNT, ARR en RRR

MaatFormuleInterpretatie
ARR (Absoluut Risicoverschil)Risico controle – Risico interventieAbsolute verbetering. Context afhankelijk.
RRR (Relatief Risicoverschil)ARR / Risico controle% risicoreductie t.o.v. controle. Kan misleidend zijn!
NNT1 / ARRHoeveel patiënten behandelen voor 1 extra genezing. LAGER = beter.
NNH1 / ARI (Absoluut Risico Increment)Hoeveel patiënten behandelen voor 1 extra schade
OR (Odds Ratio)Odds ziekte in behandeld / Odds in controleCase-control studies, OR≈RR bij lage prevalentie
RR (Relatief Risico)Risico behandeld / Risico controleCohort studies, RCT's
⚠️ NNT berekening: als ARR = 0,05 (5%) → NNT = 1/0,05 = 20. Elke 20 behandelde patiënten, 1 extra genezing!
Studiedesign

Studiedesigns – Bewijskracht

Hiërarchie bewijskracht (hoog → laag):

  • 1. Systematische review + meta-analyse van RCT's
  • 2. RCT (Gerandomiseerde Gecontroleerde Trial)
  • 3. Cohort studie (prospectief > retrospectief)
  • 4. Case-control studie
  • 5. Cross-sectionele studie
  • 6. Case report / expertopinie
StudiedesignKenmerkBias risico
RCTRandomisatie, controlegroepLaagst
CohortBlootstelling → uitkomstConfounding
Case-controlUitkomst → blootstelling (retrospectief)Recall bias
Cross-sectioneelMomentopname, prevalentieGeen causaliteit
ConceptFormuleOnthouden
SensitiviteitTP/(TP+FN)SnNout
SpecificiteitTN/(TN+FP)SpPin
PPVTP/(TP+FP)Prevalentieafh.
NNT1/ARRLager = beter
ARRRisico control - Risico interventieAbsoluut
RRRARR/Risico controlKan misleiden!
LR+ >10Sterk bewijs aanwezigGoed
LR- <0,1Sterk bewijs afwezigGoed
Hoogste bewijsSystematische review van RCT'sNiveau 1
📝 Statistiek / EBM cikmis soru bankası
  • Alle beschikbare Statistiek çıkmış sets · antwoorden worden willekeurig geschud
🔭

Methodologie / Evidence-Based Medicine

Radiologie & Wetenschap · Open vragen · PICO

PICO

PICO – Evidence-Based Medicine

PICO is het structureringsmodel voor het formuleren van een klinische vraag:

LetterBetekenisVoorbeeld (parodontitis)
PPatient/Probleem/PopulatieVolwassenen met stadium III parodontitis
IInterventieSubgingivale reiniging + amoxicilline
CComparator/ControleSubgingivale reiniging alleen (placebo)
OOutcome/UitkomstPocketdiepte reductie na 3 maanden

Soms uitgebreid tot PICOS (S = Study type/design).

Bias

Bias Typen in Wetenschappelijk Onderzoek

Bias typeDefinitieVoorkomen
SelectiebiasSteekproef niet representatiefRandomisatie
InformatiebiasOnjuiste meting/registratieBlindering, validatie instrumenten
Recall biasPatiënten herinneren blootstelling onjuistObjectieve data
ConfoundingDerde variabele beïnvloedt relatieRandomisatie, stratificatie, multivariaat analyse
PublicatiebiasPositieve studies vaker gepubliceerdGrijze literatuur, registratie voor start
Attrition biasUitval deelnemers niet willekeurigIntention-to-treat analyse
EBM Oefenvraag 1
Een studie vergelijkt chlorhexidine-spoeling met placebo bij patiënten na extractie. In de CHX-groep ontwikkelt 5% alveolitis, in de placebogroep 15%. De studie heeft 200 deelnemers per groep.
Bereken ARR, RRR en NNT.
ARR = 15% - 5% = 10% (= 0,10). RRR = 10%/15% = 67%. NNT = 1/0,10 = 10. Interpretatie: Van elke 10 patiënten die CHX-spoeling krijgen, wordt 1 extra alveolitis voorkomen.
EBM Oefenvraag 2
Formuleer een PICO-vraag voor de volgende klinische situatie: U wilt weten of fluoride lak (Duraphat) bij kinderen met hoog cariesrisico effectiever is dan tandpasta alleen om caries te voorkomen.
Schrijf de volledige PICO op.
P: Kinderen 3-6 jaar met hoog cariesrisico (DMFT >0). I: Fluoride lak (Duraphat 22.600 ppm) 2x per jaar applicatie + tandpasta. C: Tandpasta alleen (1000 ppm fluoride). O: Incidentie nieuwe carieuze laesies (dmft) over 2 jaar follow-up.
📋

Behandelplan 1

Casus-gebaseerd · Anamnese, diagnose, behandelplan

🎯 Behandelplan 1 – Structuur
  • Gebaseerd op een complete patiëntencasus met anamnese, klachten en röntgenbevindingen
  • Taak: Diagnose stellen per element, behandelplan opstellen in gefaseerde aanpak
  • Let op: Systemische aandoeningen beïnvloeden behandelplan!
Aanpak

Stappenplan Behandelplan

  • Stap 1 – Probleemanalyse: Systematisch alle klachten en bevindingen inventariseren
  • Stap 2 – Diagnose: Per element/kwadrant diagnose stellen (pulpadiagnose, paro-diagnose, structuurdiagnose)
  • Stap 3 – Risico-inventarisatie: Cariesrisico, paro-risico, systemische factoren
  • Stap 4 – Prioriteren: Spoedeisend → Causaal → Rehabilitatie → Preventief onderhoud
  • Stap 5 – Behandelfasen:
    Fase 1 (Initieel/Causaal): Extracties hopeloos, pijnbehandeling, MHI
    Fase 2 (Causaal): Caries behandeling, WKB, paro-reiniging
    Her-evaluatie
    Fase 3 (Restauratief): Kronen, bruggen, prothetiek
    Fase 4 (Onderhoud/Recall): SPT
✅ Altijd spoedeisende situaties EERST behandelen (pijn, acute infectie). Hopeloos geprognosseerde elementen vroeg extraheren zodat restauratief plan klopt.
Prognose

Tandelementprognose – Criteria

PrognoseCriteria
GoedVitale pulpa of WKB mogelijk, paro-score ≤DPSI3, voldoende kroonstructuur
TwijfelachtigFurcatie II-III, DPSI 4 pockets, WKB technisch moeilijk, beperkte kroonhoogte
HopeloosFurcatie III + diep botverlies, wortelbreuk in middenderde, niet restaureerbaar, perforatie
Behandelplan Casus 1
Patiënt, 45 jaar, man. Rookt 15 sigaretten/dag. Diabetes type 2, HbA1c 8,2%. Klacht: pijn rechts boven. Bevindingen: 16 – diepe caries, percussie positief, niet vitaal. 17 – DPSI 4, furcatie klasse III. 14 – DPSI 3. Paro: Gemiddeld DPSI 3-4 in alle sextanten.
Wat is de prognose van element 17? Motiveer.
Element 17: Prognose HOPELOOS. Furcatie klasse III + DPSI 4 pockets + slechte compliance (roken + ongecontroleerde DM HbA1c 8,2%). Paro-behandeling bij DM-patiënt met HbA1c >8% geeft suboptimale respons. Aanbeveling: extractie 17 in behandelfase 1 (initieel).
Hoe beïnvloedt de diabetes het behandelplan?
HbA1c 8,2% = slecht gereguleerde DM. Gevolgen: verminderde wondgenezing, verhoogd infectierisico, slechtere paro-respons. Actie: overleg internist voor beter glucosemanagement. Pas daarna definitieve restauratieve fase. Antibiotica bij extracties overwegen. Roken: stopadvisering essentieel.
📋

Behandelplan 2

Complexere casus · Prothetiek, implantologie, multi-disciplinair

Behandelplan Casus 2 – Prothetisch
Patiënt, 67 jaar, vrouw. Partieel edentaat. Resterende elementen: 14, 13, 23, 24 (bovenkaak) en 34, 33, 43, 44 (onderkaak). Overige elementen verloren door caries en parodontitis. Wenst vaste voorziening indien mogelijk. DPSI van resterende elementen: 2-3. Pulpavitaal.
Bespreek de prothetische opties voor de bovenkaak.
Opties bovenkaak:
1. Frame prothese (partiële uitneembare prothese): Gebruik resterende elementen als steun. Voordeel: reversibel, goedkoper. Nadeel: uitneembaar, minder comfort.
2. Implantaatgedragen brug: Implantaten in premolaar/molaarpositie + brug op resterende cuspidaten. Mooiste functionele resultaat. Vereist voldoende botvolume (CBCT evaluatie).
3. Totale prothese BK + behoud elementen OK als overdenture-steunen.
Gezien botcondities na paro-verlies: CBCT voor implantaat-evaluatie aanbevolen.
Behandelplan Casus 3 – Endo-Restauratief
Patiënt, 38 jaar, vrouw. Element 46: grote MOD-kaviteit, percussie licht positief, koude test positief maar langzaam, röntgen: periapicale verbreding licht zichtbaar. Vraagt om restauratie met kroon.
Wat is de diagnose en wat is het behandelplan?
Diagnose: Irreversibele pulpitis element 46 (spontane pijn, langzame koude-respons, percussie +). Mogelijk vroege periapicale pathologie.
Behandelplan:
1. WKB element 46 (wortelkanaalbehandeling) – spoedindicatie bij pijnklacht
2. Post-WKB evaluatie na 6-12 maanden (herstel periapicale pathologie?)
3. Vervolg: compositkern + volledige porselein-metalen kroon (of volledig keramisch als esthetiek belangrijk)
Aandacht: Bij MOD-kaviteit + WKB → kroon verplicht om wortelfractuur te voorkomen!
📄

Korte Casus

Korte klinische scenario's · Snelle diagnostiek en behandelkeuze

Korte Casus 1 – Parodontaal
Een 28-jarige man bezoekt u voor het eerst. Hij rookt, heeft slechte mondhygiëne. Bij screening: DPSI-score sextant rechts boven = 4, overige sextanten = 2-3. Röntgen: verticale botdefect distaal van element 16.
Welk behandelprotocol past u toe en waarom?
DPSI 4 → uitgebreide paro-behandeling nodig. Behandelfasen: 1. MHI + rookstopadvies (essentieel bij rokers!). 2. Supragin. scaling alle sextanten. 3. Subgingivale reiniging (SRP) sextant rechts boven (focus op DPSI 4). 4. Her-evaluatie 4-8 weken. 5. Verticaal botdefect ≥6mm na her-evaluatie → verwijzing paro-specialist voor chirurgie overwegen. Roken DPSI sektant: vals lage BOP verwacht – moeilijker beoordelen ernst!
Korte Casus 2 – Farmacologisch
Een 72-jarige vrouw met boezemfibrilleren (warfarine, INR=3,2) heeft klachten van een pijnlijke, geinfecteerde gebitselement 36. WKB niet meer mogelijk. Extractie noodzakelijk. U twijfelt over de veiligheid.
Is extractie veilig? Moet warfarine gestopt worden?
INR=3,2 is BINNEN de veilige grens voor extractie (grens = INR ≤3,5). Warfarine NIET stoppen! Risico op trombose (CVA, longembolie) groter dan bloedingsrisico. Protocol: Lokale hemostase (oxidatiecellulose, hechtingen, bijtgaas). Oxidatiecellulose (Surgicel) of fibrinelijm na extractie. Geen tampon 's avonds uitnemen. Patiënt instrueren over bloedingswaarschuwing. Overleg cardioloog/internist indien INR >3,5 of bij twijfel.
Korte Casus 3 – Anesthesie
Een 55-jarige man met gecontroleerde angina pectoris vraagt om restauratieve behandeling. U wilt lokaalanesthesie geven. Hij gebruikt metoprolol en aspirine.
Welke anesthesie en vasoconstrictorcombinatie kiest u?
Gecontroleerde angina = adrenaline VOORZICHTIG gebruiken. Max 0,04 mg adrenaline (= 2 carpules van 1,8ml 1:100.000). Voorkeur: Mepivacaïne 3% zonder vasoconstrictor bij stabiele angina, of lidocaïne 2% + 1:100.000 adrenaline maar MAXIMUM 2 carpules beperken. Aspirine = geen probleem voor extractie/restauratie (niet stoppen). Metoprolol: interactie met adrenaline (β-blokkade → relatieve α-werking → hypertensie!) → extra voorzichtig met adrenaline, langzaam injecteren, aspiratietest.
💡 Tips voor Korte Casus Vragen
  • Lees de casus altijd volledig – details over medicatie, leeftijd en systemische aandoeningen zijn cruciaal
  • Structureer je antwoord: Diagnose → Risicofactoren → Behandelkeuze → Monitoring
  • Vergeet rookstopadvisering nooit bij rokers!
  • Antistolling: INR ≤3,5 = extractie OK zonder stop medicatie
  • Diabetes slecht gereguleerd (HbA1c >8%): eerst glucoseregeling verbeteren
  • Zwangerschap: elektief behandeling uitstellen naar 2e trimester indien mogelijk
  • Bisfosfonaten IV: geen implantaten of extracties tenzij strikt noodzakelijk
🚑

Endo Trauma & Pijn Casus

Acute situaties · Tandtrauma, pijnmanagement, urgentie

🎯 Endo Trauma – DETI-triage en Eerste Opvang
  • DETI 1: Direct spoed – luchtwegproblemen, ernstige cellulitis
  • DETI 2: Binnen 24 uur – acuut abces met koorts/zwelling, avulsie vers tand
  • DETI 3: Binnen 48-72 uur – irreversibele pulpitis (intense pijn), kroonbreuk met pulpablootstelling
  • DETI 4: Binnen een week – subacute klachten
Trauma Protocol

Tandtrauma – Eerste Opvang Protocol

LetseltypeEerste handelingSpalken (duur)Follow-up
ConcussieObservatie, zachte kostGeen spalk nodig4 weken, 3 maanden, 1 jaar
SubluxatieZachte kost, observatieFlexibele spalk 2 weken2 weken, 1, 3, 6 maanden
ExtrusieRepositie, spalk2 wekenWekelijks, 3/6/12 maanden
Laterale luxatieRepositie onder anesthesie4 wekenRegelmatig
Intrusie (volwassene)Orthodontische/chirurgische repositie4-8 wekenIntensief
Intrusie (kind)Spontane heruitbraak afwachtenGeen (observatie)4-6 weken
Avulsie (droog <60min)Oppakken bij kroon, melk bewaren, direct replantatie2 weken flexibel1, 2 weken; 3, 6, 12 maanden
⚠️ Flexibele spalk vs. stijve spalk:
- Flexibele spalk (0,4mm draad): subluxatie, extrusie, avulsie. Behoud PDL-functie, minder ankylose.
- Stijve spalk (rigiede): wortel/alveolaire fractuur. 4 weken.
Trauma Casus 1
Een 9-jarige jongen heeft een fietsongeval gehad. Element 21 is volledig geavulseerd. De moeder belt op: de tand ligt op de stoep en is er 30 minuten geleden uitgevallen. Ze is onderweg naar uw praktijk (ETA 15 minuten).
Wat instrueert u de moeder telefonisch?
1. Tand oppakken bij de kroon (NIET bij de wortel aanraken – PDL-cellen beschermen!). 2. Korte spoeling met lauwwarm kraanwater. 3. Bewaren in melk (beste droogbewaringsmedium) of fysiologisch zout. Als alternatief: tand in de wang van de moeder (speeksel). 4. NIET in water bewaren (hypotoon, PDL-celdood). 5. Zo snel mogelijk naar de praktijk komen. Totale droge bewaring: nu 30 min = nog 30 min maximaal voor replantatie nog zinvol is.
Wat zijn uw handelingen bij aankomst? (droge bewaartijd totaal 45 min)
45 min droog = nog marginaal OK. Protocol: 1. Lokaalanesthesie. 2. Alveole spoelen met fysiologisch zout (bloedstolsel niet verwijderen). 3. Tand controleren: geen root contamination, apex open? (Kind 9j → apex waarschijnlijk open → kans op revascularisatie!). 4. Replantatie zachte beweging. 5. Flexibele spalk 2 weken (boogdraad, kunststof). 6. Amoxicilline/Doxycycline (revascularisatiekans beschermen). 7. Tetanus check. 8. Follow-up: WKB starten bij tekens pulpanecrose (1-2 weken bij gesloten apex; afwachten bij open apex). Röntgencontrole na 2 weken, 3/6/12 maanden.
Pijn Casus – Acuut Abces
Patiënt, 42 jaar, vrouw. Presenteert zich met ernstige kloppende pijn rechts onderkaak 24 uur. Wangen is duidelijk opgezet, koorts 38,5°C, trismus (beperkte mondopening). Element 46 niet vitaal, percussie+++. DPSI 2 in dit sextant.
Diagnose en behandelstrategie?
Diagnose: Acuut apicaal abces element 46 met cellulitis (koorts, trismus, zwelling). DETI 2 = binnen 24 uur behandelen. Behandelplan: 1. Incisie en drainage van fluctuerende zwelling (indien aanwezig). 2. WKB-start (tand openen, drainage via kanaal). 3. Systemische antibiotica: Amoxicilline 500mg 3x/dag + Metronidazol 500mg 3x/dag 7 dagen (gezien cellulitis, koorts). 4. Analgesie: paracetamol + ibuprofen (gecombineerd schema). 5. Trismus monitoring – bij progressie naar submandibulaire ruimte: hospitalisatie! (Ludwig's angina risico). 6. Nazorg: WKB voltooien of extractie beslissing na infectiedaling.
💬

CNT Gesprek

Communicatie · Motiverende gespreksvoering · Patiëntrelatie

🎯 CNT Gesprek – Communicatievaardigheden
  • Motiverende Gespreksvoering (MGV/MI): OARS-model
  • Informed consent – voorwaarden en verloop
  • Slecht-nieuws gesprek – stappenplan SPIKES
  • Interculturele communicatie
  • Non-verbale communicatie
MGV

Motiverende Gespreksvoering (MGV) – OARS

LetterTechniekVoorbeeld
OOpen vragen stellen"Hoe is het u de afgelopen maanden vergaan met uw mondhygiëne?"
AAffirmatie (bevestigen)"Het is knap dat u ondanks uw drukke leven toch hier bent."
RReflectief luisteren"U zegt dat tandenpoetsen moeilijk vol te houden is."
SSamenvatten"Als ik het goed begrijp, weet u wat u moet doen maar lukt het niet altijd..."
✅ MGV-principes: autonomie respecteren, ambivalentie verkennen, eigen motivatie ontlokken. GEEN adviezen opdringen!
Informed consent

Informed Consent – Voorwaarden

Geldige informed consent vereist:

  • Wilsbekwaamheid: Patiënt begrijpt info en gevolgen. Bij twijfel: professionele beoordeling
  • Adequate informatie: Diagnose, behandelplan, alternatieven, risico's, geen-behandeling gevolgen
  • Vrijwilligheid: Geen dwang of manipulatie
  • Begrip: Patiënt heeft informatie begrepen (terugvraagmethode)

Leeftijdsgrenzen WGBO:

  • <12 jaar: Ouders/voogd beslissen, maar kind informeren + wens meewegen
  • 12-16 jaar: Zowel kind ALS ouder moeten instemmen (dubbele toestemming)
  • 16-17 jaar: Zelfstandig beslissen (als wilsbekwaam)
  • ≥18 jaar: Volledig zelfstandig
📍 Situatie: Patiënt wil rookstop bespreken maar voelt weinig motivatie
P
Patiënt
"Ik weet dat roken slecht is voor mijn tandvlees, maar ik kan er echt niet mee stoppen hoor. Te stressvol."
T
Tandarts (reflectief)
"U weet dat roken invloed heeft op uw tandvlees, en tegelijk is stoppen voor u op dit moment moeilijk vanwege stress."
P
Patiënt
"Ja, precies. Ik probeer het al jaren."
T
Tandarts (open vraag)
"Wat zijn voor u de redenen geweest om in het verleden te willen stoppen?"
P
Patiënt
"Gezondheid, voor mijn kinderen ook."
T
Tandarts (affirmatie)
"Dat zijn sterke redenen. U heeft al eerder pogingen gedaan, dat vraagt moed. Als u ooit hulp wilt, zijn er goede stopmethoden beschikbaar. Maar ik respecteer dat u zelf bepaalt wanneer de tijd rijp is."
📍 Situatie: Informed consent voor wortelkanaalbehandeling
T
Tandarts
"Element 46 heeft een ontsteking van de zenuw. Ik wil dit graag met u bespreken. Is dat nu een goed moment?"
P
Patiënt
"Ja, graag."
T
Tandarts
"Er zijn twee opties: een wortelkanaalbehandeling waarbij we de zenuw verwijderen en de tand behouden, of de tand trekken. De WKB duurt 2-3 afspraken, is vergoed en heeft een slagingskans van 85-90%. Trekken is sneller maar dan mist u die tand. Welke optie spreekt u aan?"
📚

Actuele Richtlijnen

KIMO · NVvP · KNMT · CBO richtlijnen

Parodontologische Richtlijnen – NVvP 2022

Parodontale Behandelrichtlijn – Stap 1-4 Protocol

NVvP (Nederlandse Vereniging voor Parodontologie) · EFP S3 Richtlijn 2020
  1. Stap 1 (Initieel): Uitgebreide paro-anamnese, risicoassessment, MHI, supragin. reiniging, rookstop
  2. Stap 2 (Causaal): Subgingivale reiniging (SRP) inclusief eliminatie tandsteenretentieve factoren
  3. Her-evaluatie: 4-8 weken na Stap 2 (niet eerder, tissue needs time to remodel)
  4. Stap 3 (Chirurgisch): Indien residuele pockets ≥6mm, furcatie klasse III na her-evaluatie
  5. Stap 4 (Onderhoud/SPT): Individueel bepaald interval (3-6 maanden)

Antibiotica bij Parodontitis – NVvP Protocol

NVvP · Evidence-based update 2020
  1. Indicatie: Stg III/IV Graad C (vroeger "agressieve parodontitis"), jonge patiënt, snelle progressie
  2. Eerste keus: Amoxicilline 500mg 3x/dag + Metronidazol 500mg 3x/dag, 7 dagen
  3. Penallergie: Metronidazol 500mg 3x/dag monotherapie
  4. Timing: Systemische AB GELIJKTIJDIG aan of direct na de laatste SRP-sessie
  5. Contraindicatie: Niet als vervanging voor mechanische therapie

DPSI – Screeningsprocedure NL

NIGZ/NVvP · Nederlandse standaard
  1. Screening bij iedere nieuwe patiënt en bij controles (frequentie risico-afhankelijk)
  2. Gebruik WHO-sonde (0,5mm bal, zwarte band 3,5-5,5mm)
  3. 6 sextanten scoren, hoogste score per sextant noteren
  4. DPSI 4 en/of *-score → verdere paro-diagnostiek (PA-status inclusief full-mouth röntgen)
  5. Rokers: BOP mogelijk onderdrukt, extra waakzaamheid bij klinische beoordeling

Endodontische Richtlijnen – ESE / NVvE

Wortelkanaalbehandeling – ESE Kwaliteitsrichtlijnen

ESE (European Society of Endodontology) · 2006 update 2014
  1. Diagnose: Klinisch + radiologisch onderzoek, vitaliteitstest
  2. Toegangspreparatie: Volledig dak pulpakamer verwijderen, alle kanalingangen identificeren
  3. Irrigatieprotocol: NaOCl (min 1%), EDTA voor smear layer, eindafspoelingen
  4. Instrumentatie: Werkhoogte 0,5-1mm van röntgenapex, bevestigd met apex-locator
  5. Obturatie: Hermetische afsluiting, guttapercha + sealer, beoordelen op röntgenfoto
  6. Coronale restauratie: Spoedig na WKB, definitieve restauratie binnen 1-2 weken
  7. Follow-up: 1 jaar postoperatief (radiologisch herstel beoordelen)

Tandtrauma – IADT Richtlijnen 2020

IADT (International Association of Dental Traumatology) · 2020
  1. Avulsie blijvende tand: Replantatie zo snel mogelijk (<60 min droog = betere prognose)
  2. Bewaarmedium voorkeur: HBSS of Viaspan; praktijk: melk, fysiologisch zout, speeksel
  3. Spalk na replantatie: Flexibele spalk (0,4mm composietdraad) 7-14 dagen
  4. Antibiotica: Doxycycline 100mg 2x/dag 7 dagen bij gesloten apex (resorptiepreventie)
  5. WKB timing: 7-10 dagen bij gesloten apex; open apex = afwachten revascularisatie
  6. Avulsie melktand: GEEN replantatie (risico tandkiem)

DETI – Tandheelkundige Triage

Nederlandse tandheelkundige noodpraktijk protocollen
  1. DETI 1 (Direct): Luchtwegproblemen, Ludwig's angina, ernstige faciale cellulitis → ziekenhuisopname
  2. DETI 2 (24 uur): Acuut apicaal abces met koorts, ANUG, avulsie (<1 uur), alveolitis
  3. DETI 3 (48-72 uur): Irreversibele pulpitis, kroonbreuk + pulpa-blootstelling
  4. DETI 4 (Week): Gebroken prothese, subacute pijn zonder zwelling, losse kroon

Medische Richtlijnen Tandheelkunde

Endocarditis Profylaxe – NVVC/ESC 2015

ESC Guidelines 2015 · NVVC
  1. Hoog-risico patiënten: Kunstklep, eerder infective endocarditis, congenitale hartafwijking (cyanotisch, niet volledig gecorrigeerd)
  2. Profylaxe geven bij: Tandheelkundige ingrepen met manipulatie gingivaal/periapicaal of mucosa-perforatie
  3. Eerste keus: Amoxicilline 2g oraal 30-60 min voor ingreep
  4. Penallergie: Clindamycine 600mg oraal 30-60 min voor ingreep
  5. Niet aanbevolen bij: Laag-risico hart, gastrointestinale/genitourinaire procedures

Antistolling en Tandheelkunde – CBO Richtlijn

KNMT / Federatie Medisch Specialisten
  1. Vitamine K-antagonisten (Warfarine/Acenocoumarol): INR meten voor invasieve ingreep
  2. INR ≤3,5: Extractie mogelijk, medicatie NIET stoppen. Lokale hemostase: oxidatiecellulose, hechtingen
  3. INR >3,5: Overleg internist/cardioloog; elektieve ingreep uitstellen
  4. DOAC (apixaban, rivaroxaban, dabigatran): Laatste dosis overslaan voor invasief ingreep
  5. Trombocytenaggregatieremmers (aspirine, clopidogrel): NIET stoppen bij extractie; lokale hemostase

MRONJ – Medicatie-gerelateerde Osteonecrose Kaak

AAOMS / NVMKA Richtlijn 2022
  1. Definitie: ≥8 weken blootgelegen bot kaak, gebruik antiresorptiva/antiangiogenica, geen bestralingsoorzaak
  2. Hoog risico: IV bisfosfonaten (zoledroninezuur, pamidronaat voor oncologie)
  3. Laag risico: Oraal bisfosfonaten (alendronaat, risedronaat voor osteoporose)
  4. Preventie: Tandheelkundig screening voor start IV bisfosfonaten. Behandel actieve infecties en hopeloos geprognosseerde elementen
  5. Bij IV bisfosfonaten: Invasieve procedures vermijden of in overleg oncoloog
  6. Bij oraal bisfosfonaten (<4 jaar): Extractie OK, wel monitoring. >4 jaar of corticosteroïden: medicatievrij interval overwegen

Preventieve Richtlijnen

Fluoride Preventieadvies – Acta/KNMT 2019

Acta / KNMT / NHG
  1. Tandpasta <3 jaar: 500 ppm fluoride, rijstkorrelgrootte (0,1mg), 2x/dag
  2. Tandpasta 3-6 jaar: 1000 ppm fluoride, erwtgrootte (0,5mg), 2x/dag
  3. Tandpasta 6-17 jaar: 1450 ppm fluoride, 1cm strip, 2x/dag
  4. Fluoride lak (22.600 ppm): Hoog-risico kinderen, 2-4x/jaar. Aanbevolen bij DPSI 0-1 patiënten met hoog cariesrisico
  5. Sealants: 6-jaars molaar bij hoog-risico kinderen zodra tand volledig doorgebroken is
  6. Fluoride tabletten: Niet meer standaard aanbevolen (fluorose risico, beperkt post-eruptief effect)

Recall Frequentie – NICE / KNMT Richtlijn

KNMT Richtlijn Zorg voor mondhygiëne
  1. Laag risico: Recall elke 24 maanden (volwassenen)
  2. Gemiddeld risico: Recall elke 12 maanden
  3. Hoog risico: Recall elke 3-6 maanden (diabetes, droge mond, actieve caries, hoge cariesanamnese)
  4. SPT na paro-behandeling: 3-6 maanden afhankelijk van paro-risicoprofiel
  5. Kinderen met actieve caries: Elke 3-6 maanden tot caries stabiel

Röntgendiagnostiek – Selectiecriteria

European Guidelines on Radiation Protection · KIMO
  1. Nieuwe patiënt hoog risico: Bitewings + periapicale foto's (full survey)
  2. Caries-screening laag risico: Bitewings elke 24-36 maanden
  3. Caries-screening hoog risico: Bitewings elke 12-18 maanden
  4. Kinderen: Bitewings bij contactpunten niet meer zichtbaar, pedo-adaptaties
  5. Panoramafoto: Niet als screening. Indicatie: paro (overview), WKB molaren, verstandskiezen, traumatologie
  6. CBCT: Alleen bij aantoonbare klinische voordelen boven 2D-röntgen (implantologie, complex endodontie)
📋

THK-1 Proeftentamen 2025

Tandheelkunde I · 70 MC-vragen · Slagingsgrens 80%

📊 Verdeling THK-1 (Bron: SECIL BI2026 HAZIRAN)
  • A. Cariologie – 15 vragen
  • B. Endodontologie – 20 vragen
  • C. Speeksel & Halitose – 10 vragen
  • D. Kindertandheelkunde – 10 vragen
  • E. Parodontologie – 15 vragen